fbpx
Wpływ promieniowania UV na skórę

Konsultacje on-line z naszymi lekarzami

Profesjonalna porada w nowoczesnej formie: video, foto, e-recepta

Wpływ promieniowania UV na skórę to obszerne zagadnienie. Światło oddziałując na nasze tkanki, może wywierać pozytywne jak i negatywne skutki. Wszystko zależy od dawki promieniowania oraz indywidualnych cech. Naturalnie w naszym klimacie latem musimy zachować największą ostrożność. Słońce o tej porze roku świeci mocno i długo, my dłużej przebywamy wtedy na powietrzu, a największa powierzchnia skóry jest odsłonięta.

Spis treści
Pozytywny wpływ
Negatywne oddziaływanie
Rodzaje światła ultrafioletowego
Jak zapobiegać uszkodzeniom skóry?

Wpływ promieniowania UV na skórę. Pozytywne i negatywne aspekty

Wpływ promieniowania UV na skórę do pewnego stopnia jest pozytywny, a wręcz niezbędny do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Istnieje całkiem sporo jednostek chorobowych, głównie dotyczących skóry, w których wyeksponowanie tkanek na słońce może złagodzić ich przebieg. Po przekroczeniu pewnej granicy energia słoneczna wyrządza wiele szkód. Prawie każdy uległ poparzeniom słonecznym. Jest również niemała grupa chorób, która zaostrza swój przebieg pod wpływem ekspozycji na światło. Z pewnością nie należy przesadzić z ilością promieniowania, które dociera do naszej skóry.

Pozytywny wpływ UV na skórę

Promieniowanie UV jest niezbędne do wytworzenia w naszym organizmie prekursora witaminy D3. Związek ten powstaje w naskórku, w procesie fotoizomeryzacji z pochodnych cholesterolu. Następnie wraz z krwią trafia do nerek i wątroby, gdzie prekursor zostaje przekształcony w aktywną witaminę D (kalcytriol). Kalcytriol oddziałuje na wiele różnych narządów. Najczęściej wspomina się o "wzmacnianiu kości" przez witaminę D i to oczywiście prawda. Niedobór tej substancji u dzieci powoduje krzywicę, a u dorosłych osteoporozę.

Najnowsze badania wykazują duży wpływ witaminy D na prawidłowe działanie jelit, nerek oraz układu immunologicznego. Warto jednak zaznaczyć, że prawidłowa dawka prekursorów D3, wytwarzana pod wpływem procesów zachodzących w skórze, pojawia się już po 15 minutach przebywania na zewnątrz w słoneczny dzień. Długie opalanie, nie spowoduje wytworzenia witaminy "na zapas", ponieważ powstające w nadmiarze prekursory będą na bieżąco rozkładane w organizmie.

Pozytywny wpływ

Warto wspomnieć też o innych pozytywnych aspektach przebywania na słońcu. Z pewnością eksponowanie naszego ciała w ciepłe dni poprawia samopoczucie, jak również wydolność fizyczną. Wiele osób uznaje wspomagający wpływ słońca w leczeniu depresji. Istnieje również grupa chorób skóry, których objawy są łagodzone pod wpływem promieniowania słonecznego. Przykładami takich schorzeń jest łuszczyca, trądzik zwyczajny, czy atopowe zapalenie skóry.

Opalenizna i rozjaśnienie włosów

Wiele osób eksponuje się na promieniowanie, żeby uzyskać efekt rozjaśnienia włosów oraz opalonej skóry. Należy jednak pamiętać, że rezultaty utrzymują się jedynie przez jakiś czas. Częste opalanie zdecydowanie przyspiesza procesy starzenia skóry, powodując wiele innych skutków ubocznych.

Negatywny wpływ UV na skórę

Jak wiadomo, wszystko w nadmiarze szkodzi! Dotyczy to również ekspozycji na UV. Istnieją niepodważalne dowody na szkodliwość promieniowania słonecznego. Nadmierna ekspozycja na UV uszkadza DNA komórek naskórka oraz skóry właściwej. Promieniowanie upośledza działanie układu odpornościowego w skórze. Z jednej strony to właśnie ta właściwość doprowadza do złagodzenia objawów niektórych chorób, ale może również dojść do zaostrzenia przebiegu innych schorzeń. Upośledzona zostaje również zdolność do eliminacji atypowych komórek, a sama ilość komórek z dużą ilością mutacji genetycznych wzrasta (znaczny wzrost ryzyka choroby nowotworowej).

Promieniowanie powoduje powstawanie wolnych rodników w skórze, które znacznie przyspieszają procesy starzenia, poprzez zmniejszanie liczby komórek produkujących kolagen i elastynę. Mniejsza ilość tych białek skutkuje zmniejszeniem jędrności, gęstości oraz elastyczności. Znacznie szybciej następuje pojawianie się zmarszczek i utrata owalu twarzy.

Skutki niekorzystnego wpływu UV

Oparzenia słoneczne - z pewnością większość z nas doświadczyła kiedyś tego typu uszkodzenia skóry. Po nadmiernej ekspozycji zauważalny jest rumień, bardzo często z towarzyszącymi dolegliwościami bólowymi. Symptomy pojawiają się od kilku do kilkunastu godzin po przedawkowaniu promieniowania. Szczególnie wrażliwe są dzieci oraz osoby z fototypem I i II (trudno opalająca się skóra). Warto również zwrócić uwagę na:

  • przesuszenie i szorstkość skóry,
  • zmiany barwnikowe i przebarwienia: powstają na skutek wzmożonej produkcji melaniny
  • nowotwory skóry: jest to największe zagrożenie związane z opalaniem. Do nowotworów związanych z długą ekspozycją na UV, zalicza się typ podstawnokomórkowy oraz kolczystokomórkowy. Nie należy zapominać o coraz częściej występującym czerniaku skóry, który często jest związany z nadmiernym opalaniem,
  • fotostarzenie, czyli przedwczesne starzenie się skóry spowodowane uszkodzeniami komórek. Niestety częste opalanie powoduje, że skóra szybciej się starzeje. Wpływają na to zmiany zarówno koloru, jak i struktury skóry. Szybciej pojawiają się głębokie zmarszczki, w następstwie utraty dużej części kolagenu oraz elastyny.

Poznaj rodzaje promieniowania i dowiedz się, jak niwelować wpływ UV na skórę

Wpływ UV na skórę nie koniecznie musi mieć pozytywny skutek. W spektrum promieniowania słonecznego wchodzi między innymi światło widzialne, ultrafioletowe oraz podczerwone. W zakresie ultrafioletu wyróżnia się kilka rodzajów promieniowania:

  • promieniowanie UVA: charakteryzuje się długością fali elektromagnetycznej od 320-400 nm. UVA stanowi 95% promieniowania ultrafioletowego, które dociera do powierzchni ziemi. Światło to przenika przez chmury, szkło oraz naskórek. Wywołuje pigmentację, przyczynia się do fotostarzenia i nowotworzenia,
  • promieniowanie UVB: charakteryzuje się długością fali od 280-320 nm. UVB stanowi 5% promieniowania ultrafioletowego, które dociera do powierzchni ziemi. UVB jest zatrzymywane przez chmury oraz szkło, przenika jednak naskórek. Może być przyczyną oparzeń i osłabia funkcję układu immunologicznego w skórze,
  • promieniowanie UVC: charakteryzuje się długością fali od 100 do 280 nm. Światło to nie jest w stanie dotrzeć do powierzchni ziemi, ponieważ jest pochłaniane w warstwie ozonowej atmosfery.

Co zrobić, żeby zapobiegać uszkodzeniom skóry?

Poniżej przedstawiamy sprawdzone metody, które pozwolą Ci chronić skórę przed szkodliwym oddziaływaniem promieniowania UV:

  • nawilżaj skórę: sucha skóra łatwiej ulega starzeniu,
  • fotoprotekcja: należy pamiętać, że bez kremu z filtrem skóra jest bezpieczna jedynie przez 10-15 minut. Należy stosować kosmetyki zawierające odpowiednio dobrany filtr UV. Pamiętaj o nałożeniu preparatu na całą powierzchnię skóry. Co ważne, produkty zabezpieczające przed UV powinniśmy stosować również zimą (promieniowanie, odbijając się od śniegu, podwójnie oddziałuje na skórę),
  • odpowiednio nawadniaj organizm,
  • chroń skórę, ubierając odpowiednią odzież: włóż kapelusz lub czapkę. Przebywając w bardzo gorącym klimacie, rozważ zakrycie większej powierzchni ciała: stosuj przewiewne ubrania,
  • chroń oczy: stosuj okulary z filtrem UV. Ekspozycja na światło może powodować groźne oparzenia rogówki, co wiąże się ze znacznym upośledzeniem widzenia. Przewlekła ekspozycja na UV może w przyszłości przyczynić się do rozwoju chorób oczu, takich jak zwyrodnienie plamki żółtej związane z wiekiem (AMD),
  • nie przebywaj na zewnątrz w największe upały.

Ponadto warto zdecydowanie ograniczyć opalanie się w przypadku, gdy:

  • masz jasną karnację (fototyp skóry I i II),
  • jesteś w ciąży: zmiany hormonalne mogą sprzyjać powstawaniu przebarwień i oparzeń,
  • masz dużo znamion: opalając się podnosisz ryzyko transformacji nowotworowej,
  • masz żylaki: opalanie dodatkowo rozszerzy naczynia, sprzyjając procesom zakrzepowo-zatorowym,
  • masz opryszczkę: UV nasila objawy, poprzez tłumienie odpowiedzi immunologicznej,
  • przyjmujesz fotouczulające leki: po niektórych lekach skóra staje się o wiele bardziej wrażliwa na światło UV, do leków fotouczulających mogą należeć antybiotyki, leki uspokajające, antykoncepcyjne oraz zioła.

Ekspozycja na światło UV niesie za sobą wiele negatywnych skutków. Mając wiedzę, dotyczącą ochrony naszego organizmu przed szkodliwym promieniowaniem, możemy ograniczać szkodliwe rezultaty opalania. Dzięki profilaktycznym działaniom odsuniemy w czasie proces starzenia się skóry, oszczędzimy sobie wiele bólu, a może nawet unikniemy choroby nowotworowej.

Zadzwoń do nas +48713226909 Zadzwoń do nas